Wat is bekkenbodemfysiotherapie en wanneer is het nodig

Bekkenfysiotherapie bij incontinentie

Bekkenbodemoefeningen zijn een veelgebruikte behandelmethode bij stressincontinentie. Op internet zijn een groot aantal bekkenbodemoefeningen gratis te vinden. Toch kan het soms verstandig zijn om een bekkenbodemfysiotherapeut te raadplegen. Maar wat is bekkenbodemfysiotherapie eigenlijk en wanneer is het noodzakelijk?
Inhoud:

Bekkenfysiotherapie of bekkenbodemfysiotherapie is een specialisme binnen het vak fysiotherapie. De bekkenfysiotherapeut houdt zich bezig met de werking van de bekkenbodem en behandelt klachten zoals ongewild verlies van urine en ontlasting, pijn bij het vrijen en verzakkingen van blaas, baarmoeder of darmen. Daarnaast biedt een bekkenfysiotherapeut begeleiding bij operaties in de onderbuik en bij bekkenpijn tijdens of na de zwangerschap. Een erkende bekkenfysiotherapeut heeft naast de opleiding fysiotherapie een driejarige opleiding bekkenfysiotherapie afgerond.

Bekkenfysiotherapie bij incontinentie

Wat is bekkenfysiotherapie?

Bekkenfysiotherapie helpt om de spieren rond het bekken te herkennen en op de goede
manier te gebruiken. De behandeling van de bekkenfysiotherapeut kan eventueel worden ondersteund met elektrostimulatie, ballontraining en myofeedback. Deze hulpmiddelen helpen om de spierspanning van de bekkenbodem te registreren. Naast (oefen)therapie geeft de bekkenfysiotherapie bovendien advies over voeding en vochtinname, de juiste toilethouding en hygiëne.

Wanneer is bekkenfysiotherapie nodig?

Veel mannen en vrouwen vinden het moeilijk om zelfstandig de bekkenbodemspieren te trainen en te gebruiken. Door de verkeerde spieren te trainen kunnen klachten verergeren en nieuwe klachten ontstaan. Begeleiding van een erkende bekkenfysiotherapeut kan hierbij helpen. Daarnaast beschikt de bekkenfysiotherapeut over verschillende hulpmiddelen om het herstel van de klachten te versnellen. Stressincontinentie, verzakkingen en seksuele problemen zijn enkele klachten die met behulp van bekkenbodemfysiotherapie kunnen worden behandeld.

Bekkenbodemoefeningen kunnen door een bekkenfysiotherapeut worden ondersteund met myofeedback, elektrostimulatie en ballontraining

Ongewild urineverlies en ontlastingsverlies
Incontinentie kan ontstaan wanneer de bekkenbodemspieren verzwakt zijn en de plasbuis of anale kringspier niet goed meer sluiten. Bekkenfysiotherapie kan hierbij uitkomst bieden. Vooral vrouwen met stressincontinentie kunnen snel resultaat boeken met behulp van bekkenfysiotherapie. In ongeveer de helft van de gevallen verdwijnt ongewild urineverlies zelfs helemaal of kunnen de klachten tot een minimum worden beperkt met behulp van de behandelingen van een bekkenfysiotherapeut.

Moeizame stoelgang

Van een moeizame stoelgang is sprake wanneer iemand minder dan drie keer per week ontlasting heeft, er te weinig ontlasting komt of de ontlasting te hard is en iemand hard moet persen. De problemen gaan vaak gepaard met buikkrampen, winderigheid en pijn of bloed bij de ontlasting. Er zijn verschillende oorzaken voor een moeizame stoelgang. Een verzwakking van de bekkenbodemspieren is er hier één van. In dat geval is sprake van een (chronische) verhoging van de spanning van de bekkenbodemspieren. Door aanpassingen in het toiletgedrag – ontspannen in plaats van persen – kan het probleem worden verminderd.

Verzakking van de baarmoeder

Een verzakking kan ontstaan door een beschadiging van de bekkenbodemspieren. Vaak wordt een verzakking of beschadiging van de bekkenbodem veroorzaakt door een zwangerschap of in de overgang – als gevolg van hormonale veranderingen of een zware bevalling. De bekkenbodem is hierdoor niet langer in staat om de baarmoeder, blaas en darmen voldoende op te vangen. Het gevolg is dat deze organen wegzakken tot in de vagina. Hoewel een verzakking niet levensbedreigend is, kan het wel zorgen voor vervelende klachten als incontinentie en pijn bij het vrijen.

In 50% van de gevallen verdwijnt ongewild urineverlies helemaal of kunnen de klachten tot een minimum worden beperkt met behulp van een bekkenfysiotherapeut

Seksuele problemen

Zowel mannen als vrouwen kunnen door problemen met de bekkenbodemspieren klachten ondervinden tijdens de seks. Pijn bij het vrijen, vroegtijdig klaarkomen en erectieproblemen zijn hier enkele voorbeelden van. Een gespannen of overactieve bekkenbodem kan geslachtsgemeenschap zelfs in zijn geheel onmogelijk maken. Door verhoogde druk op de vagina blijft deze deels of volledig gesloten, waardoor penetratie niet goed mogelijk is. Daar komt bij dat een te gespannen bekkenbodem zorgt voor een verminderde doorbloeding naar de vagina. De vagina blijft daardoor stug en droog, wat seksueel contact verder bemoeilijkt. Seks met een gespannen bekkenbodem kan bovendien zorgen voor irritatie of zelfs een ontsteking in het gebied rond de vagina.

Vergoeding bekkenfysiotherapie

De behandeling bij een bekkenfysiotherapeut wordt in sommige gevallen vergoed vanuit de basisverzekering. Bij de meeste zorgverzekeraars is hiervoor echter wel een verwijzing van een (huis)arts of specialist noodzakelijk. Voor de meeste andere behandelingen bij een bekkenbodemfysiotherapeut is bovendien een aanvullende verzekering noodzakelijk. Raadpleeg daarom altijd eerst de polisvoorwaarden van de zorgverzekeraar.